Assessor zijn: meer dan projecten beoordelen

Assessoren beoordelen projectaanvragen voor Erasmus+ Jeugd en het European Solidarity Corps. Ze werken onafhankelijk en onpartijdig, op basis van een Europees kwaliteitskader. Per jaar beoordeelt een assessor gemiddeld zo'n 10 projecten, verspreid over drie aanvraagrondes. JINT voorziet opleiding, begeleiding en een financiële vergoeding per dossier. 

Kijk je naar de vijf assessoren die we spraken, dan zie je meteen hoe divers de groep is. 

Nathalie Van den Meersschaut is docent en stagebegeleider in de Bacheloropleiding Sociaal Werk aan Odisee in Brussel. Iemand die naar eigen zeggen het vuur voor jeugdwerk 'nogal nadrukkelijk tracht door te geven'. Bruno Smet is diensthoofd Jeugd in de gemeente Evergem en bestuurslid van Bataljong. Els Meersschaert was in een vorig leven adjunct-directeur bij JINT, bouwde mee aan het huidige assessorensysteem en was na haar vertrek niet van plan om de band met het veld te verliezen. Fonny Grootjans is pedagogisch coördinator bij Bosco Base, gestart als vrijwilliger en intussen al jaren actief in internationale jeugdwerking. En Helga Schepers heeft haar roots bij AFS Interculturele Programma's, kent Erasmus+ vanbinnen en vanbuiten en werkt vandaag als zelfstandige. 

Vijf verschillende mensen met een verschillende achtergrond. Samen blijven ze nieuwsgierig naar wat er leeft in de sector. 

Waarom worden mensen assessor? Opvallend vaak klinkt hetzelfde antwoord: om verbonden te blijven. Met het veld, met jongeren, met wat er internationaal beweegt in de jeugdwerksector. Nathalie was bijna tien jaar personeelsverantwoordelijke bij JINT voor ze de overstap maakte naar het onderwijs. De stap naar assessor was logisch voor haar: "Assessor worden was gewoon een logische stap om in connectie te blijven met de collega's, met jeugdwerk en projectwerk, met de Europese programma's, met de missie van JINT." 

Ze voegt er met een knipoog aan toe dat het onderwijs 'soms een beetje een ivoren toren is' en dat de projecten van JINT haar helpen voeling te houden met ‘de echte wereld’. Dossiers die ze beoordeelt, belanden geregeld als concrete voorbeelden in haar lessen projectmatig werken. 

Els Meersschaert bouwde het huidige assessorensysteem mee uit toen ze adjunct-directeur was: "Ik vroeg aan elke medewerker die JINT verliet om zich te engageren als assessor. Toen ik zelf vertrok, kon ik dan ook niet anders dan me ook zelf te engageren (lacht)."  

Fonny Grootjans zocht als stafmedewerker internationaal bewust de verbinding met goede praktijken: "Ik ben ooit gestart als assessor om mezelf te laten inspireren met good practices voor toekomstige internationale projecten." 

Het hart van het assessorschap zit in de projectdossiers zelf. Wat kom je er zoal in tegen? Els beschrijft het mooi: ze leest een project en probeert zich de 'film van het project' voor te stellen. Als ze die film al voor zich ziet verschijnen terwijl ze leest, zit het goed. Als dat niet lukt, is er werk aan de winkel. Maar ook dan probeert ze constructief te zijn. 

Nathalie is uitgesproken over wat de dossiers haar doen: "Ik kan nog elke keer ontroerd geraken als ik een project lees van jongeren die de wereld oprecht een beetje mooier of beter willen maken, vanuit een reële nood of een opportuniteit die zij opgepikt hebben. Zo'n project dat een positieve verandering wil teweegbrengen, hoe klein ook, stemt me dan oprecht hoopvol en optimistisch. Geen overbodige luxe in het huidige maatschappelijke klimaat." 

Ook Bruno geraakt vaak geïnspireerd: "De meeste inspiratie zit wat mij betreft in kleine details van aanpak, of kleine ideeën. Het zijn die kleine zaken, waarin je duidelijk de 'goesting' leest van de indiener, die het meest inspireren. Want daar voel je het enthousiasme en de wil om impact of een verschil te maken."

Helga herinnert zich een project rond een radiostudio met jongeren, en een Solidariteitsproject waarbij ze mocht meemaken hoe deelnemers - inclusief zijzelf - grenzen verlegden tijdens een abseilsessie (via een klimtouw zelfstandig afdalen van een steile wand, nvdr). "Zo belangrijk, deze activiteiten hebben we blijvend nodig. En niet alleen voor jongeren", zegt ze. 

Fonny haalt een krachtig voorbeeld aan: een Solidariteitsproject rond schooluitval waarbij jongeren via filmmaking de problematiek aankaarten bij beleidsmakers, scholen en leerkrachten. Projectwerk op zijn best. Els vat het mooi samen: "In tijden waarin het met de wereld niet goed gaat, lees je in de projecten heel vaak hoopvolle dingen, die vertrouwen geven aan jongeren en wat zij willen neerzetten in deze wereld." 

’t Is ook niet altijd rozengeur en maneschijn, assessor zijn. De assessoren zijn eerlijk: het is ook gewoon werk. Leeswerk, schrijfwerk, soms flink wat uren aan een bureau. 

Bruno vertelt openhartig: "In essentie best wel heel wat eenzaam leeswerk met het nodige gezucht. Ik beklaag het mij altijd een beetje als ik er aan begin. Maar zodra ik 'in the zone' zit ontdek ik altijd heel leuke dingen." Hij leest elk dossier minstens twee keer - één keer globaal, één keer in de diepte - en soms nog extra in delen. Voor grote projecten (KA2, de partnerschappen) kan dat oplopen tot een volledige werkdag. Zijn principe: ofwel doe ik het en doe ik het goed, ofwel begin ik er niet aan. 

Helga herkent die uitdaging ook op een andere manier: het schrijven zelf. "Het is makkelijk om iets te lezen en mondeling kritiek te geven. Om het dan helder en concreet op te schrijven, wat je zelf verwacht te lezen in een dossier: dat is een uitdaging." Maar ze leerde veel, en ze apprecieerde de moeite die organisaties in hun dossiers steken des te meer. 

De praktische kant is voor iedereen anders, maar de rode draad is plannen. Nathalie zet haar assessorwerk in de agenda zodra de oproep binnenkomt ("met reminders en al") en spreidt het over verschillende avonden, één project per avond. Els kijkt naar haar agenda en bepaalt op basis daarvan hoeveel projecten ze aanneemt. Fonny en Helga werken als zelfstandige en plannen het flexibel in wanneer er ruimte is. Het fijne: je bepaalt zelf hoeveel je opneemt. Dat maakt het combineerbaar. Al plan je het best goed in van bij het begin. 

Meerwaarde loopt in twee richtingen. Assessoren geven richting aan projecten, en ze groeien er zelf van. Fonny zag het van bij het begin als een manier om zich te laten inspireren. Bruno ontdekt via de dossiers hoe breed en gevarieerd de sector is: "Cru gezegd: zelfs met weinig inhoud valt er voor een jongere heel veel te leren uit een internationale ervaring." 

Nathalie put er concrete lesvoorbeelden uit. Els houdt er haar kennis van internationalisering up-to-date. Helga leert van de ideeën van jongeren én van de nieuwe technologieën die in de projecten opduiken. En dan is er nog de voldoening van nuttige feedback geven. Bruno verwoordt het zo: "Voor mij gaat het vooral om zaken (noem het gerust leer- of groeipunten) te kunnen meegeven aan een indiener of organisator, waarmee ze hun project of verhaal mogelijks nog net naar dat trapje hoger kunnen tillen." 

Nathalie vult aan: "Door wat sterk is te waarderen, motiveer je projectindieners om het beste van zichzelf te geven. Door advies en verbetersuggesties te geven, versterk je de projecten én het leerproces van de indieners." Het netwerk is een extra bonus. Je werkt samen met een diverse groep assessoren: jeugdwerkers, beleidsmedewerkers, trainers, onderzoekers. Twee keer per jaar komt de groep samen om ervaringen te delen en het evaluatiekader verder te verfijnen. Leren doe je dus ook van elkaar. 

We laten Bruno het even voor je samenvatten. Zijn advies is eerlijk en toch uitnodigend tegelijkertijd: "Niet doen als je niet graag lang en alleen aan je bureau zit om een projectdossier te doorgronden. Wél doen als je mee een verschil wil maken voor jongeren die met dergelijke projecten een stevige leer- of levenservaring kunnen opdoen." Nathalie sluit af met een vriendelijk duwtje in de rug: "Niet twijfelen, gewoon doen! De return is dat je projecten mee mogelijk maakt die van deze wereld een warmere plek maken. En dat is onbetaalbaar fijn." 

Wil je meer weten over de rol, de criteria en de procedure? Lees dan de volledige oproep en stel je meteen kandidaat via het formulier. mauro.desira [at] jint.be (Mail het formulier daarna naar Mauro). Bij hem kan je ook terecht voor vragen. Je kan je trouwens op elk moment aanmelden.

Tekst: Emma Van Ooteghem
Beeld: Stein Van der Looij, Fien De Vos & Bruno Smet